Ένα αρνητικό σχόλιο μπορεί να εμφανιστεί κάτω από μια ανάρτηση την ώρα που εξυπηρετείτε πελάτες ή εκτός ωραρίου. Αν απαντήσετε βιαστικά, μπορεί να μεγαλώσετε το πρόβλημα. Αν το αγνοήσετε, ο σχολιαστής και όσοι παρακολουθούν τη συζήτηση μπορεί να θεωρήσουν ότι δεν ενδιαφέρεστε.
Η σωστή αντίδραση δεν είναι να κερδίσετε μια δημόσια αντιπαράθεση. Είναι να δείξετε ότι ακούσατε το παράπονο, να ξεκαθαρίσετε τι μπορείτε να κάνετε και να μεταφέρετε σε ιδιωτικό κανάλι όσα δεν πρέπει να συζητηθούν δημόσια. Αυτό χρειάζεται απλή διαδικασία, ξεκάθαρους ρόλους και απαντήσεις που ακούγονται ανθρώπινες.
Παρακάτω θα βρείτε βήματα διαχείρισης, έτοιμα κείμενα για διαφορετικές περιπτώσεις και ένα πρακτικό φίλτρο απόφασης για σχόλια που δεν είναι όλα ίδια.
Πρώτα ξεχωρίστε τι είδους σχόλιο βλέπετε
Μην απαντάτε σε κάθε αρνητικό σχόλιο με το ίδιο πρότυπο. Άλλο είναι μια συγκεκριμένη αναφορά σε καθυστέρηση παραγγελίας και άλλο μια προσβολή, ένα λάθος στοιχείο ή μια απειλή. Πριν γράψετε, καταγράψτε τι γνωρίζετε και τι χρειάζεται επιβεβαίωση.
| Τύπος σχολίου | Παράδειγμα | Πρώτη ενέργεια |
|---|---|---|
| Συγκεκριμένο παράπονο | «Η παραγγελία άργησε και δεν ενημερώθηκα» | Αναγνωρίστε την ταλαιπωρία και ζητήστε στοιχεία σε ιδιωτικό μήνυμα |
| Γενική δυσαρέσκεια | «Απαράδεκτη εξυπηρέτηση» | Ρωτήστε ήρεμα τι συνέβη, χωρίς να αμφισβητήσετε τον πελάτη |
| Εσφαλμένη πληροφορία | «Το κατάστημα είναι κλειστό κάθε Δευτέρα» ενώ λειτουργεί | Διορθώστε το γεγονός με σαφήνεια και χωρίς ειρωνεία |
| Προσβολή ή επαναλαμβανόμενη πρόκληση | Προσωπικές επιθέσεις χωρίς αναφορά σε υπηρεσία | Μην ανταποδώσετε· εφαρμόστε σταθερούς κανόνες σχολιασμού |
| Απειλή ή ευαίσθητο περιστατικό | Αναφορά σε κίνδυνο, τραυματισμό ή προσωπικά δεδομένα | Κλιμακώστε άμεσα στον υπεύθυνο και ακολουθήστε την κατάλληλη διαδικασία |
Ένα σχόλιο μπορεί να περιέχει περισσότερα από ένα στοιχεία. Για παράδειγμα, ένας θυμωμένος πελάτης μπορεί να χρησιμοποιεί έντονο ύφος, αλλά να περιγράφει πραγματική καθυστέρηση. Αντιμετωπίστε πρώτα το ουσιαστικό ζήτημα και ξεχωριστά τυχόν παραβίαση των κανόνων της κοινότητας.
Τα πρώτα βήματα πριν από την απάντηση
1. Κρατήστε την ψυχραιμία και ελέγξτε τα δεδομένα
Μην απαντήσετε πάνω στον θυμό ή στην έκπληξη. Διαβάστε το σχόλιο ξανά και ελέγξτε αν υπάρχουν σχετικά στοιχεία: ημερομηνία αγοράς, μήνυμα εξυπηρέτησης, διαθεσιμότητα προϊόντος ή ενημέρωση που είχε ήδη δοθεί. Μην υποθέσετε ότι ο σχολιαστής κάνει λάθος επειδή δεν βρίσκετε αμέσως την πληροφορία.
Αν δεν γνωρίζετε τι συνέβη, μην επινοήσετε εξήγηση και μην υποσχεθείτε λύση πριν μιλήσετε με τον αρμόδιο. Μια σύντομη αναγνώριση ότι εξετάζετε το θέμα είναι προτιμότερη από μια βεβαιότητα που μπορεί αργότερα να διαψευστεί.
2. Απαντήστε δημόσια, όταν το σχόλιο είναι δημόσιο
Μια δημόσια αναφορά συνήθως χρειάζεται τουλάχιστον μια σύντομη δημόσια απάντηση. Έτσι βλέπουν και οι υπόλοιποι ότι η επιχείρηση δεν αποφεύγει το θέμα. Αν χρειάζεστε στοιχεία πελάτη ή πρέπει να εξετάσετε συγκεκριμένη παραγγελία, καλέστε τον σε ιδιωτικό μήνυμα, αλλά μην αφήσετε τη δημόσια συζήτηση χωρίς καμία ανταπόκριση.
3. Μην αποκαλύπτετε προσωπικά ή ευαίσθητα στοιχεία
Μη δημοσιεύετε αριθμό παραγγελίας, τηλέφωνο, διεύθυνση, στοιχεία πληρωμής, πληροφορίες για ραντεβού ή άλλα δεδομένα. Μην επιβεβαιώνετε δημόσια ότι ένα συγκεκριμένο άτομο είναι πελάτης, ασθενής ή συνεργάτης. Ζητήστε να σας στείλει μήνυμα μέσω του επίσημου λογαριασμού ή να επικοινωνήσει από το κανάλι εξυπηρέτησης που χρησιμοποιείτε.
4. Επιλέξτε ποιος απαντά και ποιος εγκρίνει
Ορίστε εκ των προτέρων ποιος παρακολουθεί τα σχόλια, ποιος μπορεί να εγκρίνει μια απάντηση και ποια θέματα χρειάζονται άμεση κλιμάκωση. Σε μικρή επιχείρηση μπορεί να είναι ένα άτομο που ενημερώνει τον ιδιοκτήτη πριν απαντήσει σε σοβαρό περιστατικό. Η διαχείριση social media με σταθερή διαδικασία μπορεί να βοηθήσει να οριστούν ρόλοι και καθημερινός έλεγχος.
Μια απλή δομή απάντησης
Μια χρήσιμη απάντηση έχει τέσσερα μέρη:
- Αναγνώριση: δείξτε ότι διαβάσατε το παράπονο.
- Ευθύνη ή διευκρίνιση: πείτε τι γνωρίζετε χωρίς υπεκφυγές.
- Επόμενο βήμα: εξηγήστε τι θα κάνετε ή τι χρειάζεστε.
- Μεταφορά σε ιδιωτικό κανάλι: όταν απαιτούνται στοιχεία ή περαιτέρω διερεύνηση.
Δεν χρειάζεται να γράφετε μεγάλο κείμενο. Μια απάντηση που περιλαμβάνει τις σωστές πληροφορίες είναι πιο χρήσιμη από μια επίσημη παράγραφο γεμάτη γενικότητες. Αποφύγετε φράσεις όπως «λυπούμαστε αν νιώσατε έτσι», γιατί μπορεί να ακουστούν σαν να αμφισβητείτε το παράπονο. Προτιμήστε να αναγνωρίσετε την εμπειρία που περιγράφει ο άνθρωπος.
Έτοιμες απαντήσεις για συνηθισμένα περιστατικά
Προσαρμόστε τα παρακάτω κείμενα στη φωνή της επιχείρησής σας. Αντιγράψτε τη δομή, όχι μηχανικά το ίδιο μήνυμα σε κάθε περίπτωση.
Καθυστέρηση σε παραγγελία ή υπηρεσία
Καλησπέρα, λυπούμαστε για την καθυστέρηση και για την ταλαιπωρία. Θέλουμε να ελέγξουμε τι συνέβη και να σας ενημερώσουμε σωστά. Στείλτε μας, παρακαλούμε, προσωπικό μήνυμα με τον αριθμό παραγγελίας ή επικοινωνήστε μαζί μας στο επίσημο κανάλι εξυπηρέτησης. Δεν χρειάζεται να δημοσιεύσετε στοιχεία εδώ.
Αν γνωρίζετε ήδη την αιτία, μπορείτε να την αναφέρετε με απλά λόγια. Μην κατηγορείτε δημόσια τον courier, τον προμηθευτή ή έναν εργαζόμενο. Ο πελάτης επικοινωνεί με την επιχείρησή σας και περιμένει να μάθει ποιο είναι το επόμενο βήμα.
Λάθος ή ελλιπής παραγγελία
Ευχαριστούμε που μας ενημερώσατε. Λυπούμαστε που η παραγγελία δεν έφτασε όπως έπρεπε. Θα το ελέγξουμε και θα σας προτείνουμε λύση. Στείλτε μας προσωπικό μήνυμα με τα στοιχεία της παραγγελίας, χωρίς να τα γράψετε δημόσια.
Μην υποσχεθείτε αντικατάσταση ή επιστροφή πριν ελέγξετε τι προβλέπει η διαδικασία της επιχείρησης. Μπορείτε, όμως, να δεσμευτείτε ότι θα εξετάσετε το περιστατικό και θα επανέλθετε συγκεκριμένα.
Παράπονο για συμπεριφορά εργαζομένου
Λυπούμαστε που η εμπειρία σας δεν ήταν καλή. Παίρνουμε σοβαρά το σχόλιό σας και θέλουμε να καταλάβουμε τι συνέβη. Αν θέλετε, στείλτε μας ιδιωτικό μήνυμα με την ημέρα και την ώρα της επίσκεψης, ώστε να το εξετάσουμε με την ομάδα μας.
Αποφύγετε να υπερασπιστείτε ή να κατηγορήσετε δημόσια κάποιον εργαζόμενο πριν ακούσετε όλες τις πλευρές. Η απάντηση πρέπει να δείχνει ότι το θέμα εξετάζεται, όχι να μετατρέπει το σχόλιο σε δημόσια συζήτηση για συγκεκριμένο μέλος της ομάδας.
Ο πελάτης έχει δίκιο και η επιχείρηση έκανε λάθος
Έχετε δίκιο ως προς αυτό. Κάναμε λάθος στην ενημέρωση και ζητούμε συγγνώμη. Διορθώνουμε το ζήτημα και θα επικοινωνήσουμε μαζί σας για το επόμενο βήμα. Ευχαριστούμε που μας το επισημάνατε.
Η καθαρή παραδοχή είναι συχνά πιο αξιόπιστη από μια μακροσκελή δικαιολογία. Αναφέρετε μόνο ενέργειες που πράγματι θα γίνουν. Αν το λάθος επηρεάζει και άλλους, διορθώστε την αρχική ανάρτηση ή την πληροφορία και όχι μόνο τη συγκεκριμένη συζήτηση.
Εσφαλμένη πληροφορία
Να διευκρινίσουμε ότι το κατάστημα λειτουργεί και τη Δευτέρα, με το ωράριο που αναγράφεται στο προφίλ μας. Αν είδατε διαφορετική ενημέρωση, στείλτε μας το σχετικό στιγμιότυπο για να το ελέγξουμε. Ευχαριστούμε που το αναφέρατε.
Μείνετε στα γεγονότα. Μην γράψετε «δεν ξέρετε τι λέτε» ή «κοιτάξτε καλύτερα». Αν η επιχείρηση είχε πράγματι παλιό ή αντιφατικό ωράριο σε κάποιο σημείο, αναγνωρίστε το και διορθώστε το.
Γενική επίθεση χωρίς συγκεκριμένο παράπονο
Λυπούμαστε που έχετε αυτή την εντύπωση. Θέλουμε να καταλάβουμε τι σας δυσαρέστησε, ώστε να δούμε αν μπορούμε να βοηθήσουμε. Αν υπάρχει συγκεκριμένο περιστατικό, στείλτε μας ένα μήνυμα με λίγες λεπτομέρειες.
Αν ο σχολιαστής συνεχίζει με ειρωνείες χωρίς να δίνει στοιχεία, μην επαναλαμβάνετε την ίδια πρόσκληση επ’ άπειρον. Απαντήστε μία φορά με ψυχραιμία και μετά ακολουθήστε τους κανόνες της σελίδας.
Απειλή, ζήτημα ασφάλειας ή σοβαρή καταγγελία
Λυπούμαστε για όσα περιγράφετε. Το θέμα χρειάζεται άμεση εξέταση από τον αρμόδιο της επιχείρησης. Παρακαλούμε επικοινωνήστε μαζί μας ιδιωτικά στο επίσημο κανάλι, χωρίς να δημοσιεύσετε προσωπικά στοιχεία εδώ.
Μην προσπαθήσετε να διερευνήσετε σοβαρό περιστατικό μέσα στα σχόλια. Ενημερώστε τον υπεύθυνο και ακολουθήστε την προβλεπόμενη διαδικασία της επιχείρησης. Αν υπάρχει άμεσος κίνδυνος, προτεραιότητα έχει η ασφάλεια και η επικοινωνία με τις αρμόδιες υπηρεσίες, όχι η διαχείριση της εικόνας στα social.
Πότε κρύβετε ή διαγράφετε σχόλιο
Η κριτική, ακόμη κι όταν είναι αυστηρή, δεν είναι από μόνη της λόγος διαγραφής. Αν αφαιρείτε κάθε αρνητικό σχόλιο, μπορεί να δημιουργηθεί η εντύπωση ότι φιμώνετε τους πελάτες. Από την άλλη, δεν χρειάζεται να αφήνετε δημοσιευμένα προσωπικά δεδομένα, απειλές, παρενόχληση ή ανεπιθύμητο περιεχόμενο.
Δημοσιεύστε έναν σύντομο και σαφή κανόνα σχολιασμού, ώστε να γνωρίζουν όλοι τι δεν επιτρέπεται. Εφαρμόστε τον με συνέπεια, ανεξάρτητα από το αν το σχόλιο είναι θετικό ή αρνητικό. Όπου η πλατφόρμα δίνει επιλογές αναφοράς ή απόκρυψης, χρησιμοποιήστε τις σύμφωνα με τους κανόνες της και κρατήστε το απαραίτητο αρχείο για εσωτερική αξιολόγηση.
Πριν αφαιρέσετε ένα σχόλιο, ρωτήστε:
- Περιγράφει πραγματική εμπειρία ή απλώς διαφωνία;
- Περιέχει προσωπικά δεδομένα, απειλή, προσβολές ή ανεπιθύμητη προώθηση;
- Μπορεί να διορθωθεί με δημόσια απάντηση χωρίς να εκτεθεί κάποιος;
- Θα εφαρμόζαμε την ίδια απόφαση σε ένα αντίστοιχο σχόλιο για οποιονδήποτε πελάτη;
Οι αρνητικές κριτικές στο Google ακολουθούν ξεχωριστή διαδικασία από τα σχόλια στα social· δείτε τον οδηγό για αρνητικές κριτικές Google και απαντήσεις.
Ένα πρακτικό φίλτρο για την ομάδα σας
Χρησιμοποιήστε αυτόν τον σύντομο έλεγχο πριν από κάθε απάντηση. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμος όταν διαφορετικά άτομα αναλαμβάνουν τη σελίδα ή όταν το σχόλιο είναι έντονο.
Κάρτα απόφασης πριν από τη δημοσίευση
- Γεγονότα: Έχω ελέγξει τι συνέβη ή δηλώνω καθαρά ότι το διερευνώ;
- Τόνος: Θα ακουγόταν αυτή η απάντηση σεβαστή αν τη διάβαζα ως πελάτης;
- Ιδιωτικότητα: Έχω αφαιρέσει στοιχεία που δεν πρέπει να είναι δημόσια;
- Ενέργεια: Είναι σαφές τι θα γίνει μετά και ποιος θα το κάνει;
- Όριο: Αν το σχόλιο παραβιάζει κανόνα, το χειρίζομαι με τον ίδιο τρόπο που θα χειριζόμουν αντίστοιχα σχόλια;
- Έγκριση: Χρειάζεται να το δει ο ιδιοκτήτης ή άλλος υπεύθυνος πριν δημοσιευτεί;
Αν δεν μπορείτε να απαντήσετε με βεβαιότητα στα πρώτα τέσσερα σημεία, μην αυτοσχεδιάσετε. Ζητήστε διευκρίνιση από τον αρμόδιο και ενημερώστε δημόσια ότι εξετάζετε το θέμα, εφόσον χρειάζεται.
Παράδειγμα: μικρό κατάστημα με καθυστέρηση παραγγελίας
Ας υποθέσουμε ότι ένα κατάστημα με είδη σπιτιού στην Πάτρα λαμβάνει σχόλιο: «Πλήρωσα πριν από μέρες και ακόμη δεν έχω παραλάβει. Κανείς δεν απαντά». Ο υπεύθυνος δεν γνωρίζει ακόμη αν υπάρχει πρόβλημα στην αποστολή ή αν το μήνυμα του πελάτη χάθηκε.
Πρώτα ελέγχει το ιστορικό παραγγελιών και τα εισερχόμενα. Δεν δημοσιεύει όνομα, διεύθυνση ή αριθμό παραγγελίας. Απαντά δημόσια: «Λυπούμαστε για την καθυστέρηση και για το ότι δεν λάβατε ενημέρωση. Θέλουμε να ελέγξουμε την αποστολή σας. Παρακαλούμε στείλτε μας προσωπικό μήνυμα με τον αριθμό παραγγελίας, ώστε να σας ενημερώσουμε». Έπειτα αναθέτει σε συγκεκριμένο άτομο τον έλεγχο και σημειώνει να επανέλθει στον πελάτη.
Αν διαπιστώσει ότι το κατάστημα δεν απάντησε εγκαίρως, το λέει καθαρά. Αν το πρόβλημα οφείλεται σε εξωτερικό συνεργάτη, εξηγεί τι κάνει η επιχείρηση για να βρει λύση, χωρίς να μεταθέτει όλη την ευθύνη. Το περιστατικό γίνεται επίσης αφορμή να ελεγχθεί αν οι ενημερώσεις αποστολής είναι σαφείς — όχι αφορμή για δημόσια αντιπαράθεση.
Φτιάξτε διαδικασία πριν προκύψει κρίση
Η καλύτερη στιγμή για να συμφωνήσετε πώς απαντά η επιχείρηση είναι πριν εμφανιστεί το δύσκολο σχόλιο. Καταγράψτε ποιος ελέγχει κάθε κανάλι, πότε γίνεται ο έλεγχος, ποιος εγκρίνει απαντήσεις για σοβαρά θέματα και πού καταγράφονται τα περιστατικά. Μια σταθερή φωνή για το brand της επιχείρησης βοηθά ώστε οι απαντήσεις να μην ακούγονται κάθε φορά σαν να γράφτηκαν από διαφορετική εταιρεία.
Κρατήστε επίσης ένα μικρό αρχείο εσωτερικών περιπτώσεων: ημερομηνία, θέμα, ενέργεια και αν επιλύθηκε. Μην αποθηκεύετε περισσότερα προσωπικά δεδομένα από όσα χρειάζονται. Στόχος είναι να εντοπίζετε επαναλαμβανόμενα προβλήματα, όπως συχνές απορίες για ωράριο ή παραγγελίες, και να βελτιώνετε την ενημέρωση.
Μπορείτε να εντάξετε τον τακτικό έλεγχο σχολίων στον μηνιαίο προγραμματισμό περιεχομένου social, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι τα επείγοντα μηνύματα περιμένουν την επόμενη προγραμματισμένη ανάρτηση. Εξηγήστε στην ομάδα πότε χρειάζεται άμεση ειδοποίηση και πότε αρκεί η συνηθισμένη απάντηση.
Συχνές ερωτήσεις
Πρέπει να απαντώ σε σχόλιο που έχει ελάχιστες προβολές;
Εξετάστε πρώτα το περιεχόμενο και όχι μόνο την απήχησή του. Ένα σοβαρό ζήτημα χρειάζεται προσοχή ακόμη κι αν το έχουν δει λίγοι, ενώ μια αόριστη πρόκληση μπορεί να μη χρειάζεται εκτενή δημόσια συζήτηση. Καταγράψτε το περιστατικό και επιλέξτε ανάλογα με τη φύση του.
Τι κάνω αν ο πελάτης δεν απαντήσει στο ιδιωτικό μήνυμα;
Αφήστε μία σύντομη δημόσια ενημέρωση ότι είστε διαθέσιμοι να εξετάσετε το θέμα όταν επικοινωνήσει από ασφαλές κανάλι. Μην κοινοποιείτε υποθέσεις για το γιατί δεν απάντησε και μην πιέζετε τον πελάτη με επαναλαμβανόμενα σχόλια.
Είναι σωστό να προσφέρω δημόσια έκπτωση για να σταματήσει η συζήτηση;
Όχι ως αυτόματη αντίδραση. Η προσφορά μπορεί να εκληφθεί ως προσπάθεια να κλείσει το στόμα του πελάτη και δεν λύνει απαραίτητα το αρχικό πρόβλημα. Εξετάστε την περίπτωση και προτείνετε ιδιωτικά την κατάλληλη λύση σύμφωνα με την πολιτική σας.
Πρέπει να απαντά η επιχείρηση με προσωπικό προφίλ ή με τη σελίδα της;
Για δημόσια θέματα εξυπηρέτησης, προτιμήστε τον επίσημο λογαριασμό της επιχείρησης, ώστε να είναι σαφές ποιος απαντά. Αν χρειάζεται να εμπλακεί ο ιδιοκτήτης, μπορεί να επικοινωνήσει ιδιωτικά, αλλά κρατήστε την επίσημη και συνεπή παρουσία της επιχείρησης στη δημόσια συζήτηση.
Αν θέλετε να οργανώσετε τη διαχείριση σχολίων, μηνυμάτων και αναρτήσεων με σαφείς ρόλους και σταθερή φωνή, επικοινωνήστε με το eseo.gr για να συζητήσουμε τις ανάγκες της επιχείρησής σας και τη σχετική υπηρεσία διαχείρισης social media.